Η υπερηχογραφική υδρο-υστεροσαλπιγγογραφία (HyCoSy) αποτελεί μία ειδική υπερηχογραφική εξέταση με την οποία μπορούμε να διερευνήσουμε τη βατότητα των σαλπίγγων και την εσωτερική κοιλότητα της μήτρας. Πρόκειται για μία γρήγορη και ασφαλή μέθοδο η οποία, σε αντίθεση με την κλασική υστεροσαλπιγγογραφία, πραγματοποιείται στο γυναικολογικό ιατρείο και δεν περιλαμβάνει τη χρήση ακτίνων Χ.

Ιδανικά η εξέταση μπορεί να γίνει μεταξύ 7ης και 12ης μέρας του κύκλου, ωστόσο θα μπορούσε να διεξαχθεί και αργότερα αναλόγως την περίπτωση. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να μην έχει προηγηθεί επαφή μεταξύ της 1ης ημέρας του κύκλου και της ημερομηνίας της εξέτασης προκειμένου να αποφευχθεί η πιθανότητα εγκυμοσύνης.

Η διαδικασία της εξέτασης είναι παρόμοια με το τυπικό διακολπικό υπερηχογράφημα. Αρχικά γίνεται μία πλήρης απεικόνιση της μήτρας και των ωοθηκών, καθώς επίσης και καταμέτρηση των ωοθυλακίων σε κάθε ωοθήκη ξεχωριστά. Στη συνέχεια αφαιρείται η κεφαλή του υπερήχου και εισάγεται ένας πολύ μικρός σωλήνας (καθετήρας) στην είσοδο του τραχήλου (διαδικασία παρόμοια με εκείνη του τεστ παπ). Ακολούθως επανατοποθετείται η κεφαλή του υπερήχου. Μέσω του καθετήρα πραγματοποιείται έγχυση μικρής ποσότητας φυσιολογικού ορού εντός της μήτρας με σκοπό την ήπια διάταση της κοιλότητας. Με αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνουμε ευκρινέστερη απεικόνιση μέσω της οποίας μπορεί να αξιολογηθεί με ακρίβεια η παρουσία ή μη παθολογικών ευρημάτων όπως π.χ ινομυωμάτων, πολυπόδων ή συμφύσεων εντός της ενδομήτριας κοιλότητας. Ακολουθεί έγχυση μικρής ποσότητας ειδικού αφρώδους διαλύματος και παρατηρείται η προώθησή του ή μη καθ’όλο το μήκος των σαλπίγγων.

Η HyCoSy μπορεί να προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες, καθώς οποιαδήποτε παθολογία της ενδομήτριας κοιλότητας ή διαταραχή της βατότητας των σαλπίγγων επηρεάζει δυνητικά την πιθανότητα γονιμοποίησης ή εμφύτευσης του εμβρύου.

Συνήθως η εξέταση είναι ανώδυνη, ωστόσο ενδέχεται να παρουσιαστεί ήπιο άλγος παρόμοιο με εκείνο της περιόδου κατά τη διάρκεια ή μετά την ολοκλήρωση της εξέτασης. Η αντιμετώπιση είναι απλή και περιλαμβάνει τη λήψη μη στεροειδών αντιφλεγμονωδών αναλγητικών ή παρακεταμόλης. Επιστημονικές μελέτες πάντως έχουν δείξει σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα άλγους και δυσφορίας συγκριτικά με την κλασική υστεροσαλπιγγογραφία. Επιπλέον δεν απαιτείται αναισθησία ή κάποια ειδική προετοιμασία πριν την εξέταση.